EREĞLİ ADININ TARİHÇESİ
Ereğli adını; Bizans İmparatoru Herakliyüs adı ise Yunan
mitolojisinde yarı tanrılaşmış bir kahraman olan
Herakles`ten gelmektedir. “Herakliyüs” kelimesi zaman içinde
Türkçe'nin ses yapısına uygun olarak; Herakle > İrakle
> Eregle.> Eregli.> Eregliyye > EREĞLİ şeklini almıştır.
Evliya ÇELEBİ SEYAHATNAME sinde ise Alaattin KEYKUBAT ' ın Ereğli`
den bir sefer dönüşü geçerken Peygamber Pınarı denilen (şu
anda Akhüyük köyünde bulunan) çamurun ,.yaralı askerlerinin
yaralarına şifa olduğundan dolayı buraya ERKİLİ (Ereğli )
dediği için adini buradan aldığı yazılır.
Ereğli İç Anadolu ile Çukurova arasında geçit bölgesinde
bulunduğu için pek çok devletin egemenliğine geçmiş,
tarihte önemli savaşların merkezi ve geçit güzergahı olmuştur.
Anadolu’da M.Ö. 3000 ve 2000 yıllarında bir çok şehir
devleti kurulmuştur. Önce Hititler tarafından kurulan Tuvana
Krallığı (Tyana–Heraklia) da bu şehir devletlerinden biri
olup, 1200-742 yılları arasında merkezi Ereğli olmak üzere hüküm
sürmüştür. Bu krallıktan günümüze Kral Warpalavas‘a ait
İvriz Köyü (Aydınkent) kaya kabartması kalmıştır. Tuvana
Krallığı’nın yıkılmasından sonra Asurluların egemenliğine
geçen Ereğli pek çok savaşa şahit olmuştur. Ereğli M.Ö.
64 yılında bütün Anadolu ile birlikte Romalıların eline geçmiş
395 yılında Roma İmparatorluğunun ikiye ayrılmasıyla Doğu
Roma (Bizanslılar) İmparatorluğunun sınırları içerisinde
kalmıştır.
Arapların Doğu Roma İmparatoru Heraklius ‘u yendikleri Yermük
.savaşından sonra Adana ve Tarsus ‘tan Toroslara kadar
ilerleyen Hz.Ömer Bizans akınlarına karşılık İç Anadolu
‘ya yapılan akınlar sırasında Ereğli ‘nin gelirinin Beytül
Mal’a gönderilmesini Bizans’a kabul ettirmiştir. Abbasi
Devletinin zayıflamasıyla tekrar, Bizans hakimiyetine geçen
Ereğli’yi Bizanslılar bir üst olarak kullanmışlardır.
Ereğli Malazgirt Savaşı’ndan altı yıl sonra (1077) Kutalmışoğlu
Süleyman Şah .zamanında Anadolu Selçuklularının eline geçmiştir.
Karamanoğlu Mehmet Bey, 1276 yılında Konya’yı alarak
Karamanoğulları Beyliğini başkent yaptı ve Ereğli bu Beyliğe
bağlanmış oldu.
1398‘de Osmanlı topraklarına katılmışsa da daha sonra ki
zaman sürecinde Karamanoğulları ile Osmanoğullları arasında
el değiştirmiştir . 1457 yılından itibaren kesintisiz olarak
Osmanlı yönetimine girmiştir. Osmanlılar zamanında Ereğli
‘ye bir çok vakıf, camii, kervansaray, türbe yapılmıştır.
Ulu cami, Rüştem Paşa Kervansarayı, Şifa Hamamı kullanılmaktadır.
Milli Mücadele döneminde Adana ve çevresini işgal eden Fransızlar,
Akdenizi Anadolu'ya bağlayan yol üzerinde bulunan Ereğli‘yi
işgal etmeyi planlamıştır. Ancak Ereğli Guvarnörlük‘üne
yazılan bir mektubun Ereğli postanesinde ele geçirilmesiyle işgal
planı anlaşılmış, Niğde’de bulunan 126 Alay Komutanı
Alb. Rüştü Bey Ereğli‘de Kuva-i Milliye’yi kurmuş, Ereğli’yi
işgale gelen bir Fransız Yüzbaşısı ve evrimdeki askerlere
bu fırsatı vermemiştir. Kurtuluş Savaşı’ndan sonra Konya
iline bağlı bir ilçe olarak örgütlenmiştir.
|